Shkencëtarët zbulojnë pse mushkonjat kërkojnë gjak dhe kur ndalojnë së kafshuari
Pse mushkonjat tërhiqen kaq shumë nga njerëzit dhe kafshët? Përgjigjja është e njohur: mushkonjat femra kanë nevojë për gjak për të siguruar lëndët ushqyese që u nevojiten për zhvillimin e vezëve.
Por shkencëtarët kanë zbuluar tashmë një detaj të rëndësishëm mbi mekanizmin që kontrollon këtë “uri” për gjak.
Një studim i publikuar në revistën shkencore PNAS ka identifikuar një hormon që duket se luan rol kyç në kontrollin e dëshirës së mushkonjave për të kërkuar gjak.
Hormoni që kontrollon “urinë” për gjak
Studiuesit nga Universiteti i Xhorxhias kanë vërejtur se, kur mushkonjat janë në kërkim të një burimi gjaku, organizmi i tyre prodhon sasi të larta të hormonit NPF (neuropeptid F).
Pas ushqyerjes, niveli i këtij hormoni ndryshon ndjeshëm dhe mushkonjat humbasin interesin për të kërkuar një tjetër vakt.
Sipas rezultateve të studimit, rreth gjashtë orë pas ushqyerjes, interesi i tyre për gjakun bie ndjeshëm.
Çfarë ndodh pasi mushkonja ushqehet?
Gjatë eksperimenteve, mushkonjat treguan shumë më pak interes për dorën e njeriut menjëherë pasi ishin ushqyer.
Ky interes rikthehej më vonë, veçanërisht pasi mushkonjat kishin përfunduar procesin e vendosjes së vezëve.
Shkencëtarët testuan më tej lidhjen mes hormonit NPF dhe sjelljes së insekteve duke ndërhyrë në prodhimin e tij.
Kur hormoni u shtyp, mushkonjat humbën interesin për njerëzit edhe para se të përfundonin ciklin e riprodhimit.
Kur hormoni u rikthye, ndryshoi edhe sjellja
Në një tjetër fazë të eksperimentit, studiuesit rikthyen NPF-në te mushkonjat.
Rezultati ishte i dukshëm: mushkonjat që nuk kishin përfunduar ciklin e tyre riprodhues nisën përsëri të kërkonin me intensitet një burim gjaku.
Nga ana tjetër, mushkonjat që kishin vezë gati për t’i vendosur nuk shfaqën të njëjtin interes.
Pse është i rëndësishëm ky zbulim?
Kuptimi i mekanizmave që kontrollojnë sjelljen e mushkonjave mund t’u ndihmojë shkencëtarëve të zhvillojnë mënyra të reja për t’i kontrolluar ato.
Kjo është veçanërisht e rëndësishme pasi mushkonjat mund të transmetojnë sëmundje të ndryshme te njerëzit.
Studimi mbi hormonin NPF ofron një tjetër pjesë të enigmës për të kuptuar se si mushkonjat vendosin kur të kërkojnë gjak dhe kur të ndalojnë së kërkuari.
