Turqia ka nisur një nga stërvitjet më të mëdha ushtarake detare të vitit, në një kohë kur tensionet verbale me Greqinë për Detin Egje dhe statusin e ishujve grekë janë rikthyer në qendër të vëmendjes.
Stërvitja ndërdegore Denizkurdu-I/2026, e njohur si “Ujku i Detit”, filloi të dielën, më 20 shtator, dhe do të vijojë deri më 25 shtator në Detin e Zi, Detin Marmara, Detin Egje dhe Mesdheun Lindor.
Sipas Ministrisë së Mbrojtjes së Turqisë, në stërvitje janë përfshirë rreth 100 anije, 50 avionë dhe 14 mijë efektivë nga Marina, Forcat Tokësore, Forcat Ajrore dhe Roja Bregdetare.
Programi përfshin skenarë të ndryshëm operacionalë, trajnime për gatishmërinë ushtarake dhe ushtrime me municion të vërtetë. Autoritetet turke e paraqesin atë si pjesë të planifikimit të rregullt ushtarak, ndërsa shifra prej 100 anijesh përfshin mjetet e angazhuara në të gjitha zonat e stërvitjes dhe nuk nënkupton se ato janë vendosur të gjitha në Egje.
Retorika mes Ankarasë dhe Athinës përshkallëzohet
Stërvitja zhvillohet në një periudhë kur deklaratat e zyrtarëve turq dhe grekë për situatën në Egje janë bërë më të ashpra.
Ministri i Jashtëm turk Hakan Fidan ka shprehur shqetësimin e Ankarasë për praninë ushtarake greke në disa ishuj të Egjeut Lindor. Ai tha se zhvillimet po monitorohen nga afër dhe paralajmëroi kundër veprimeve që Turqia do t’i konsideronte të nxituara.
Ankaraja vazhdon të këmbëngulë se disa ishuj grekë duhet të jenë të çmilitarizuar, ndërsa Athina i kundërshton këto pretendime dhe argumenton se ka të drejtë të marrë masa për mbrojtjen e territorit të saj.
Debati u rikthye në vëmendje pas vizitës së kryeministrit grek Kyriakos Mitsotakis në Kastellorizo, Ro dhe Strongyli më 12 dhe 13 shtator, ku ai vizitoi edhe struktura ushtarake.
Një tjetër pikë e ndjeshme në marrëdhëniet mes dy vendeve mbetet çështja e 12 miljeve detare në Egje. Turqia e ka konsideruar prej vitesh zgjerimin e mundshëm të ujërave territoriale greke si një çështje me pasoja serioze.
Nga ana tjetër, Mitsotakis ka deklaruar se Greqia nuk kërkon përshkallëzim të retorikës, ndërsa ministri i Jashtëm grek George Gerapetritis ka theksuar se për Athinën çështja kryesore që mund t’i nënshtrohet zgjidhjes përmes juridiksionit ndërkombëtar është përcaktimi i shelfit kontinental dhe Zonës Ekonomike Ekskluzive.
Pavarësisht tensioneve politike dhe deklaratave të fundit, Denizkurdu-I/2026 mbetet një stërvitje e planifikuar ushtarake, e zhvilluar në disa dete. Deri tani, nuk ka një njoftim zyrtar që ta lidhë atë me ndonjë operacion të posaçëm ushtarak kundër Greqisë.