BE-ja shtrëngon rregullat për patentat dhe sigurinë rrugore
Bashkimi Evropian po ndërmerr një reformë të gjerë të rregullave për drejtuesit e automjeteve, duke synuar rritjen e sigurisë rrugore, dixhitalizimin e dokumenteve dhe forcimin e masave ndaj shkelësve të ligjit. Paketa e re përfshin patentën dixhitale, rregulla më të ashpra për shoferët e rinj dhe njohjen e ndalimeve të drejtimit në të gjitha vendet anëtare.
Një nga ndryshimet kryesore është futja graduale e patentës dixhitale të drejtimit, e cila do të jetë e disponueshme në telefon celular ose pajisje të tjera elektronike. Megjithatë, qytetarët do të kenë ende mundësinë të kërkojnë patentën tradicionale fizike.
Rregullat e reja parashikojnë gjithashtu një periudhë prove prej të paktën dy vitesh për shoferët e rinj. Gjatë kësaj kohe do të zbatohen masa më të rrepta për shkelje si drejtimi nën ndikimin e alkoolit, sjellja e rrezikshme në trafik dhe veprime të tjera që cenojnë sigurinë rrugore.
Një tjetër risi është lejimi i drejtimit të automjetit me shoqërues për të rinjtë 17-vjeçarë. Sipas autoriteteve evropiane, kjo do t’u japë mundësi të fitojnë përvojë në kushte më të sigurta, nën mbikëqyrjen e një drejtuesi me eksperiencë.
Ndryshime do të ketë edhe në vlefshmërinë e patentave. Për automjetet dhe motoçikletat, leja e drejtimit do të jetë e vlefshme për 15 vjet, ndërsa për kamionët dhe autobusët afati do të jetë pesë vjet. Shtetet anëtare do të kenë të drejtën të vendosin afate më të shkurtra për drejtuesit mbi 65 vjeç, nëse e konsiderojnë të nevojshme për arsye sigurie.
Një nga masat më të forta lidhet me shkeljet e rënda rrugore. Nëse një shofer humbet të drejtën e drejtimit në një shtet anëtar për shkelje të tilla si drejtimi nën ndikimin e alkoolit apo drogës, tejkalimi i rëndë i shpejtësisë ose shkaktimi i aksidenteve serioze, ndalimi do të njihet dhe zbatohet në të gjithë territorin e BE-së.
Përpara pajisjes me patentë, kandidatët do t’i nënshtrohen kontrolleve që vlerësojnë aftësitë fizike dhe mendore për drejtim të sigurt. Këto mund të realizohen përmes ekzaminimeve mjekësore ose formularëve të vetëvlerësimit, me fokus të veçantë te shikimi dhe gjendja e përgjithshme shëndetësore.
Megjithëse këto rregulla nuk zbatohen drejtpërdrejt në Maqedonia e Veriut, ato do të kenë ndikim për qytetarët që udhëtojnë, punojnë ose jetojnë në vendet e Bashkimit Evropian. Për më tepër, standardet evropiane shpesh shërbejnë si model për ndryshimet ligjore në vendet aspirante për anëtarësim.
Reforma nuk do të hyjë në fuqi menjëherë, por sinjalizon qartë drejtimin e ri të politikave evropiane: më shumë dixhitalizim, më shumë përgjegjësi për drejtuesit e automjeteve dhe masa më të forta kundër shkeljeve që rrezikojnë jetën në rrugë.