Një vendim i fundit i Donald Trump po konsiderohet si një nga kthesat më të forta në politikën e jashtme amerikane që nga pas Lufta e Dytë Botërore. Presidenti amerikan ka njoftuar tërheqjen e një pjese të konsiderueshme të trupave amerikane të dislokuara në Evropë, pas muajsh presioni ndaj aleatëve për të rritur shpenzimet e mbrojtjes.
Fundi i një epoke në sigurinë europiane?
Vendimi prek drejtpërdrejt praninë ushtarake amerikane në Gjermania, Polonia dhe Italia. Sipas Trump, SHBA nuk mund të vazhdojë të mbajë barrën kryesore financiare dhe ushtarake për vende që, sipas tij, nuk përmbushin detyrimet ndaj NATO.
Ky zhvillim ka shkaktuar shqetësim të menjëhershëm në kryeqytetet evropiane, ku liderët kanë nisur konsultime urgjente për pasojat që mund të ketë në sigurinë e kontinentit, sidomos në një kohë tensionesh gjeopolitike në rritje.
“Amerika e para do të thotë që ushtarët tanë nuk duhet të mbrojnë kufijtë e vendeve që nuk kontribuojnë sa duhet. Për shumë kohë kemi subvencionuar vende të pasura europiane. Është koha që ata të marrin përgjegjësinë dhe trupat tanë të kthehen në shtëpi,” thuhet në deklaratën zyrtare të publikuar nga Shtëpia e Bardhë.
Reagime dhe pasojat e mundshme
Ekspertët paralajmërojnë se një hap i tillë mund të dobësojë ndjeshëm aleancën e NATO dhe të krijojë hapësirë për rritjen e ndikimit të Rusia dhe Kina në Evropë.
Ndërkohë, në SHBA, opinioni publik mbetet i ndarë: një pjesë e mbështet vendimin si përmbushje të premtimeve elektorale, ndërsa brenda Pentagoni dhe Kongresit ka debate të forta mbi pasojat strategjike të kësaj lëvizjeje.
Mbetet për t’u parë nëse ky është fillimi i një tërheqjeje më të gjerë të SHBA-ve nga angazhimet ushtarake ndërkombëtare, apo një strategji presioni për të rinegociuar rolin dhe kontributet brenda aleancave globale.