Erdogan paralajmëron për përshkallëzim: “Lufta Rusi-Ukrainë mund të zgjerohet në territorin e NATO-s”
Presidenti i Turqisë, Recep Tayyip Erdogan, ka paralajmëruar se tensionet që lidhen me luftën Rusi-Ukrainë mund të krijojnë rrezik për zgjerimin e konfliktit edhe në territorin e vendeve të NATO-s.
Në një intervistë për Newsweek, Erdogan tha se Ankaraja nuk e përjashton mundësinë që lufta të prekë një hapësirë më të gjerë, ndërsa përmendi edhe shqetësimet në Evropë lidhur me incidente të dyshuara si sabotime dhe aktivitete hibride.
“Ne nuk e shpërfillim rrezikun që lufta Rusi-Ukrainë të përhapet në një rajon më të gjerë”, deklaroi presidenti turk, duke shtuar se raportimet për aktivitete hibride po e bëjnë më të brishtë situatën e sigurisë.
Megjithatë, Erdogan bëri thirrje për përmbajtje dhe vlerësim të kujdesshëm të çdo incidenti, duke theksuar se Turqia synon të shmangë hapa që mund të çojnë në përshkallëzim.
“Sipas nesh, pretendimet duhet të shqyrtohen mbi bazën e provave të forta dhe duhet të shmangen veprimet që mund t’i rrisin më tej tensionet”, tha ai.
Shqetësimet për luftën hibride
Që prej nisjes së pushtimit rus të Ukrainës në shkurt 2022, janë raportuar incidente të ndryshme në territorin e vendeve anëtare të NATO-s, përfshirë raste me raketa dhe dronë.
Sipas Newsweek, gjatë vitit të fundit janë shtuar raportimet për incidente të dyshuara me dronë në disa vende evropiane. Në disa raste autoritetet kanë ngritur dyshime për përfshirje ruse, ndërsa Moska i ka mohuar akuzat.
Edhe Gjermania, Polonia, Moldavia dhe Lituania kanë raportuar incidente të ndryshme që kanë ngritur shqetësime për sigurinë ajrore. Në Gjermani, një incident me dron shkaktoi gjithashtu mbylljen e përkohshme të hapësirës ajrore të Berlinit.
Zyrtarët evropianë kanë folur për një rritje të aktiviteteve që i konsiderojnë pjesë të një fushate më të gjerë hibride. Megjithatë, për disa prej incidenteve të raportuara nuk është vendosur një lidhje e provuar me Rusinë.
Përfaqësuesja e Lartë e BE-së për Politikën e Jashtme, Kaja Kallas, ka deklaruar se Evropa po përballet me një shtim të rasteve të dyshuara të sabotimit dhe shkeljeve të hapësirës ajrore. Rusia, nga ana tjetër, ka hedhur poshtë akuzat dhe ka akuzuar vendet evropiane për zhvillimin e një fushate hibride kundër saj.
Turqia kërkon të ruajë rolin ndërmjetësues
Në këtë situatë, Erdogan ka theksuar se Turqia synon të ruajë rolin e saj si një kanal komunikimi mes Moskës dhe Kievit.
Ankaraja organizoi bisedimet e Stambollit në vitin 2022 dhe më pas luajti rol në marrëveshje që përfshinë eksportet e grurit ukrainas përmes Detit të Zi dhe shkëmbime të të burgosurve.
Erdogan tha se qëndrimi i Turqisë ndaj luftës ka mbetur i pandryshuar dhe se komunikimi me të dyja palët është i domosdoshëm për çdo përpjekje ndërmjetësimi.
“Për të ndërmjetësuar, duhet të jesh në gjendje të flasësh me të dyja palët e një konflikti”, deklaroi ai.
Presidenti turk theksoi se Ankaraja vazhdon të mbajë kontakte si me presidentin rus Vladimir Putin, ashtu edhe me udhëheqjen ukrainase. Sipas tij, Turqia është e gatshme të kontribuojë në rikthimin e palëve në tryezën e negociatave nëse krijohet vullneti i nevojshëm politik.
Erdogan vuri gjithashtu në dukje rëndësinë që Turqia i kushton sigurisë në Detin e Zi dhe përpjekjeve për reduktimin e rreziqeve në këtë rajon.
Politika e Ankarasë mes Lindjes dhe Perëndimit
Ambiciet diplomatike të Turqisë, sipas Erdogan, shtrihen përtej konfliktit Rusi-Ukrainë. Ankaraja po zhvillon marrëdhënie me organizata dhe partnerë të ndryshëm ndërkombëtarë, ndërsa po avancon edhe projekte ekonomike dhe infrastrukturore me vende të tjera.
Erdogan e përshkroi politikën e jashtme turke si shumëdimensionale, duke argumentuar se pozicioni gjeografik i vendit mes Lindjes dhe Perëndimit kërkon ruajtjen e aleancave ekzistuese dhe krijimin e partneriteteve të reja.
“Ne ndjekim njëkohësisht interesat tona kombëtare, stabilitetin rajonal dhe paqen globale”, tha presidenti turk.
Sipas tij, zhvillimet në Ukrainë dhe konfliktet në rajonet përreth Turqisë kanë ndikim të drejtpërdrejtë në sigurinë dhe stabilitetin rajonal. Erdogan argumentoi se në një periudhë të tensionuar ndërkombëtare, diplomacia duhet të mbetet një nga rrugët kryesore për uljen e përshkallëzimit.