Pse ndodhi tërmeti më i fuqishëm në 126 vite në Venezuelë? Ja çfarë e shkaktoi katastrofën
Tërmeti me magnitudë 7.5 ballë, më i fuqishmi i regjistruar në Venezuelë në 126 vitet e fundit, u shkaktua nga një rrëshqitje e cekët përgjatë kufirit mes pllakave tektonike të Karaibeve dhe Amerikës së Jugut. Sipas Shërbimit Gjeologjik të SHBA-së (USGS), të cituar nga BBC, lëvizja ndodhi përgjatë një zone të gjerë çarjeje dhe jo në një pikë të vetme, ndërsa ekspertët paralajmërojnë se lëkundje të tjera pasuese mbeten të mundshme.
Katastrofa u parapri nga një tërmet me magnitudë 7.1 ballë, i cili vetëm 40 sekonda më vonë u pasua nga goditja kryesore prej 7.5 ballësh. Epiqendra ishte vetëm 10 kilometra nën sipërfaqe, mes shteteve Yaracuy dhe Carabobo, në perëndim të Karakasit. Thellësia e vogël bëri që valët sizmike të shkaktonin dëme të mëdha në sipërfaqe.
Ekspertët vlerësojnë se ndikimi i tërmetit u rëndua edhe nga fakti se shumë ndërtesa në zonat e prekura nuk ishin ndërtuar sipas standardeve antisizmike. Përveç Karakasit, ndër zonat më të goditura është edhe qyteza rurale Yumarè, me rreth 20 mijë banorë, e cila vazhdon të jetë e izoluar.
Pse Venezuela është e rrezikuar nga tërmetet?
Venezuela ndodhet mbi kufirin ku takohen pllakat tektonike të Karaibeve dhe Amerikës së Jugut. Pllaka e Karaibeve lëviz rreth dy centimetra në vit në raport me tjetrën, duke grumbulluar gradualisht energji në koren e Tokës. Kur ky presion tejkalon rezistencën e çarjeve gjeologjike, energjia çlirohet papritur në formën e një tërmeti.
Ndryshe nga vendet përgjatë bregdetit të Paqësorit, ku një pllakë zhytet nën tjetrën dhe krijon tërmete shumë të thella, në Venezuelë dominojnë lëvizjet anësore të pllakave, të ngjashme me ato përgjatë çarjes San Andreas në Kaliforni. Për këtë arsye, tërmetet janë zakonisht më të cekëta dhe mund të shkaktojnë dëme të mëdha edhe kur magnituda nuk është ekstreme.
Aktiviteti sizmik përqendrohet kryesisht në katër çarje aktive në veri të vendit, mes tyre Boconó, El Pilar dhe San Sebastián, të cilat kanë qenë përgjegjëse për disa nga tërmetet më të forta në historinë e Venezuelës.
Tërmete shkatërrimtare ndër vite
USGS e krahason ngjarjen e fundit me tërmetin historik të vitit 1900, ndërsa një nga katastrofat më të mëdha në historinë e vendit mbetet tërmeti i 26 marsit 1812, që mori 15 deri në 20 mijë jetë. Në vitin 1967, një tërmet me magnitudë 6.5 goditi Karakasin, duke shkaktuar rreth 240 viktima, ndërsa në vitin 1997 një tjetër tërmet me magnitudë 6.9 goditi rajonin e Cariacos.
Bilanci dhe operacionet e shpëtimit
Sipas autoriteteve venezueliane, deri tani janë konfirmuar 188 viktima dhe mbi 1.520 persona janë plagosur. Presidentja në detyrë, Delcy Rodríguez, e shpalli shtetin La Guaira zonë katastrofe, ndërsa qeveria ka angazhuar makineri të rënda dhe ekipe emergjence për kërkim-shpëtimin.
Në shumë zona, banorët po kërkojnë me duar të afërmit nën rrënoja, ndërsa ndihmat ende nuk kanë mbërritur në të gjitha komunitetet e prekura. Reuters raportoi edhe raste plaçkitjesh në disa pjesë të La Guairës, ndërsa aeroporti kryesor i Karakasit është mbyllur për shkak të dëmtimeve dhe disa qytete vazhdojnë të jenë pa energji elektrike.
Në Morón, pranë epiqendrës, u shembën dhjetëra banesa dhe humbën jetën të paktën tetë persona, mes tyre tre fëmijë. USGS paralajmëron se numri i viktimave mund të rritet ndjeshëm, madje ekziston një probabilitet i konsiderueshëm që ai të kalojë 10 mijë.
Ndërkohë, një platformë e krijuar për raportimin e personave të zhdukur, e shpërndarë nga drejtues të opozitës venezueliane, liston mbi 35 mijë persona të pagjetur. Reuters thekson se nuk ka mundur të verifikojë në mënyrë të pavarur të gjitha këto raportime.
Mesazhe solidariteti kanë ardhur nga liderë të shumtë botërorë. Presidenti amerikan Donald Trump deklaroi se SHBA është e gatshme të ofrojë ndihmë, ndërsa sekretari i Shtetit Marco Rubio njoftoi dërgimin e ekipeve të shpëtimit. Edhe Kombet e Bashkuara po koordinojnë vendosjen e ekipeve ndërkombëtare të kërkim-shpëtimit.
Shkollat në Karakas do të qëndrojnë të mbyllura për pjesën e mbetur të javës, ndërsa Kryqi i Kuq i Venezuelës bëri të ditur se selia e tij ka pësuar dëmtime të mëdha, megjithëse ekipet e tij vijojnë operacionet në zonat më të goditura.
Be First to Comment